Overeenkomst papierprikker en natuurgids?

Wat is de overeenkomst tussen een papierprikker, twee dames die met wol werken, een docent van zeer moeilijk lerende kinderen, een groep sportieve oudere mannen en IVN-natuurgidsen? Ze zijn allemaal actief als vrijwilliger bij het Goois Natuurreservaat. Zij en nog ruim honderd anderen waren op 16 december 2011 aanwezig op de vrijwilligersdag in het monumentale voormalig sanatorium Zonnestraal in Hilversum.

Betrokkenheid
"Groen is het goud van het Gooi," vindt wethouder Eric van der Want van Hilversum,  tevens secretaris van het bestuur van GNR en een van de sprekers op de bijeenkomst. "Maar bezuinigen is de tendens, en de overheid wijst dan al snel naar de vrijwilligers en hun betrokkenheid die zo belangrijk is voor ons soort organisaties. Andersom is die betrokkenheid ook belangrijk voor de vrijwilligers: zingeving, samen met anderen iets doen, het wordt  gewaardeerd, u leert iets en doet nieuwe vrienden en kennissen op."

Gezelligheid
De Oude Loodsgroep is zo'n groep van vrijwilligers die elke dinsdagmorgen "samen iets doet": ze werken in de natuur in het gebied Huizen-Laren-Blaricum. Adri Man, Ferry van den Berg, Bep Withake, Luc Zuur en Marcel Engberink, stuk voor stuk sportieve oudere mannen. Ze hebben het duidelijk gezellig met elkaar. "Het was zo gezellig, dat de groep te groot was geworden," vertelt Adri, "met meer dan twintig man - en vrouw -  ga je elkaar voorbij lopen. Dus is een aantal mensen nu op woensdagmorgen een nieuwe groep gestart." Beide groepen hebben zo hun eigen projecten, maar ze houden zich voornamelijk bezig met opruimen: bramen en Amerikaanse vogelkers weghalen uit het bos, berken- en dennenopslag verwijderen van de hei, en de eeuwige strijd met de Japanse duizendknoop. Alles met de hand en met handgereedschap. "Machines gebruiken we niet, en bestrijdingsmiddelen ook niet," legt Marcel uit. Maar het handwerk is ook wel de charme, vindt Luc: "Echt buiten werken, dat is heerlijk, en het contact met de mensen natuurlijk." "En de natuur knapt er van op," vult Marcel aan.

Creativiteit
In zijn presentatie waarin vele vrijwilligersgroepen en hun activiteiten passeerden, noemde Jaap Vlaanderen de Schaapskooi "het podium van GNR." Bestaande uit dertien mensen, verzorgt de Schaapskooigroep milieu- en natuurevenementen. Zo begeleiden Jacqueline Wolfswinkel en Ingrid van Hunnik of Ger Versfelt elke laatste zondag van de maand de kinderactiviteiten. Jacqueline: "We doen elke keer iets anders creatiefs en werken veel met wol." De activiteiten zijn kort, zodat kinderen die met hun ouders langswandelen, direct mee kunnen doen. "In een paar minuten maken ze een potlood van vilt," vertelt Jacqueline, "of een balletje."

Tweehonderdvijftig pompoenen
Met Halloween wordt er hard gewerkt: "Er was soep en pompoenjam en de kinderen konden een vleermuisje maken van vilt." Tien jaar geleden startte deze activiteit met vijftien deelnemers. "Tweehonderdvijftig pompoenen hadden we, en er is er geen één van over!" Ingrid is er nog een beetje verbaasd over.

Excursies Laarder Wasmeer
Een andere groep die genoemd werd, is de Laarder Wasmeergroep. "Het gebied was door vervuiling jarenlang afgesloten," vertelt IVN-er Johan van Gans. Een uitgebreide bodemsanering volgde, afgelopen voorjaar waren er een aantal verkenningsexcursies waarbij de flora en fauna van het gebied in kaart werd gebracht. "En nu is het weer open. We houden elke derde zondag van de maand een excursie vanaf 't Bluk," aldus Johan. Als er tenminste voldoende gidsen zijn. "In mijn rooster voor de komende periode heb ik al een zondag waarop niemand kan. Dus we kunnen nog wel een paar gidsen gebruiken, ook als het maar voor een paar keer per jaar is," luidt zijn oproep. 

Lage drempel
Henk Leurs, docent aan VSO-school Mozarthof, heeft ook een oproep: "Laat jongeren die graag met hun handen bezig zijn, lekker in de natuur werken." Enkele van zijn leerlingen doen vrijwilligerswerk in het Spanderswoud. "Wennen aan werken is het eigenlijk, een soort voorbereiding op hun stage," legt hij uit. Heel laagdrempelig, net als de vrijwillige inzet van Gerard Ketelaar. "Elke dag ging ik met mijn hond wandelen, en dan liep ik steeds rommel op te rapen. Nu heb ik van de boswachter zo'n knijper gekregen." Hij haalt zijn schouders erbij op, "het stelt niet zoveel voor".
Maar het wordt gewaardeerd, getuige de uitnodiging voor deze vrijwilligersdag. En de dank die directeur-rentmeester Bert van der Moolen aan het begin van de middag uitsprak, geldt evengoed voor deze "papierprikker.